بررسی میزان توجه به پدیده‌ی بحرانی فرونشست زمین در کتاب‌های علوم تجربی دوره متوسطه‌ی اول
کد مقاله : 1345-NCSE5 (R1)
نویسندگان
چاوان رفاعی *1، آرینا امینی1، زهرا رحیم زاده2
1آموزش و پرورش
2دانشگاه فرهنگیان
چکیده مقاله
بلایای طبیعی اتفاقاتی هستند که تکرار می‌شوند و می‌توانند خسارت‌های مالی و روحی به جا بگذارند. به همین خاطر، دانشمندان و پژوهشگران خیلی جدی به آن توجه می‌کنند. در نظام آموزشی ایران نیز این موضوع در قالب کتاب‌های‌ درسی مطرح شده‌است. از این رو، بررسی محتوای کتاب‌های درسی برای شناخت نحوه پرداختن به چنین مخاطراتی ضرورتی انکارناپذیر دارد. در پژوهش حاضر، با بهره‌گیری از روش تحلیل محتوای اسنادی، محتوای کتاب‌های علوم تجربی متوسطه اول بررسی شد. نتایج نشان داد که موضوعات مرتبط با زمین‌لرزه (۲۵٪)، سیل (۳٪)، آتشفشان (۱۹٪)، فرسایش (۱۹٪)، گسل (۱۶٪)، فرورانش (۹٪) و سونامی (۶٪) در این کتاب‌ها بازنمایی شده‌اند. در مقابل، هیچ اشاره‌ای به مسئله آسیب‌پذیری ناشی از فرونشست زمین در ایران وجود ندارد. روش دیگر، استفاده از پژوهش توصیفی و تحلیلی بود که با استفاده از پرسشنامه‌ای با 8 سوال تستی، از 46 دانش آموز متوسطه اول جمع‌آوری شد. نتایج نشان دهنده آگاهی پایین دانش‌آموزان درباره مفاهیم پایه‌ای فرونشست بود، مدرسه و درس علوم منبع آشنایی تنها 20% از دانش‌آموزان با پدیده فرونشست بوده و 45% اظهار داشتند که معلمان مدرسه تاکنون درباره فرونشست صحبتی نکرده‌اند. نتایج نشان می‌دهد بین آنچه در کتاب‌های درسی آموزش داده می‌شود و سطح واقعی خطرپذیری جامعه فاصله وجود دارد. با وجود اینکه فرونشست یکی از تهدیدهای جدی و رو به افزایش در کشور است، هیچ جایگاهی در آموزش رسمی دانش‌آموزان ندارد. همین موضوع ضرورت بازنگری در محتوای آموزشی و تقویت آگاهی محیطی دانش‌آموزان را برجسته می‌کند تا آن‌ها بتوانند آمادگی بیشتری برای روبه‌رو شدن با مخاطرات طبیعی داشته باشند.
کلیدواژه ها
فرونشست زمین، علوم تجربی متوسطه اول، کتاب درسی، مخاطرات طبیعی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر